O‘zbek xalqining milliy pazandalik madaniyati ko‘p asrlik tarixga ega bo‘lib, u o‘zida turli davrlar, madaniyatlar va tabiat ne’matlarining uyg‘unligini aks ettiradi. Ushbu boy merosning ajralmas qismini tashkil etuvchi, ammo ko‘pincha zamonaviy taomnomalarda unutilayotgan yo‘nalishlardan biri bu shirin mevalar, xususan, anjir asosida tayyorlanadigan yeguliklardir. Markaziy Osiyo iqlimi va unumdor turog‘i qadimdan turli xil shirin-shakar mevalarning yetishishi uchun juda qulay sharoit yaratib kelgan. Anjir daraxti ham ushbu zaminning eng qadimiy va tabarruk o‘simliklaridan biri hisoblanib, uning hosili nafaqat shunchaki tansiq meva, balki shifobaxsh va to‘yimli ozuqa manbai sifatida ham qadrlangan. Tarixiy manbalar va arxeologik qazishmalar shuni ko‘rsatadiki, Farg‘ona vodiysi, Buxoro, Samarqand va vohalarda bu daraxt ming yillar davomida yetishtirilib, uning mevasidan turli xil pishiriqlar, shirinliklar hamda quyuq qaylalar tayyorlangan. Anjir milliy taomlar tizimida o‘ziga xos mavqega ega bo‘lib, u shunchaki desert yoki shirinlik sifatida emas, balki ba’zi hollarda go‘shtli va donli asosiy ovqatlarning ta’mini boyituvchi, ularga o‘zgacha nordon-shirin lazzat bag‘ishlovchi unsur sifatida ham qo‘llanilgan.
Sharq falsafasi va tibbiyotida ushbu jannatmonand meva alohida o‘ringa ega. Buyuk tabib Abu Ali ibn Sino o‘zining ilmiy asarlarida ushbu o‘simlik mevasining inson salomatligi uchun foydali xususiyatlarini, jumladan, hazm qilish tizimini yaxshilashi, yurakni baquvvat qilishi va tanaga quvvat bag‘ishlashini alohida ta’kidlab o‘tgan. Qadimgi o‘zbek xonadonlarida qish mavsumiga tayyorgarlik ko‘rish jarayonida ushbu mevani quritish, undan turli xil quyuq sharbatlar, shinni va murabbolar tayyorlash an’anasi shakllangan. Bu an’analar vaqt o‘tishi bilan mukammallashib, o‘zbek milliy oshxonasining ajralmas qismiga aylangan anjir milliy taomlar turkumini yuzaga keltirgan. Bugungi kunda ham ushbu pazandalik yo‘nalishi o‘zining tabiiyligi, vitaminlarga boyligi va betakror ta’mi bilan nafaqat mahalliy aholi, balki yurtimizga tashrif buyuradigan xorijiy sayyohlar e’tiborini ham tortib kelmoqda. Meva tarkibidagi tabiiy shakar, kletchatka va mikroelementlar uni har qanday sun’iy shirinliklardan ustun qo‘yishga asos bo‘ladi va o‘zbek milliy shirinliklarining tabiat bilan qanchalik yaqin ekanligini isbotlaydi.
Anjir milliy taomlar

Qadimiy Tayyorlash Usullari va An’anaviy Retseptlar
Qadimgi davrlarda ushbu meva asosida tayyorlanadigan yeguliklarning siri ularning oddiyligida va shu bilan birga uzoq vaqt saqlanish xususiyatiga ega ekanligida edi. Muzlatkichlar bo‘lmagan o‘tmishda ota-bobolarimiz mevalarni qayta ishlashning shunday mukammal usullarini o‘ylab topishganki, bular natijasida hosil o‘z qiymatini yo‘qotmasdan oylab, hatto yillab saqlangan. Anjirli tansiq taomlarni tayyorlashda asosan mis qozonlardan foydalanilgan, chunki mis issiqlikni bir tekisda taqsimlab, meva tarkibidagi shakarning kuyib ketmasdan, sekin-asta karamellashishini ta’minlagan. Eng ommaviy pishiriqlardan biri bu anjir shinnisi bo‘lib, u shakar qo‘shilmagan holda, faqat mevaning o‘z sharbatini soatlab qaynatish orqali tayyorlangan. Bu jarayon juda katta sabr va mahorat talab qilgan, chunki olovning baland-pastligi sharbatning rangiga va quyuqligiga bevosita ta’sir ko‘rsatgan. Tayyor bo‘lgan shinni quyuq va to‘q jigarrang tusga kirib, u qish bo‘yi non bilan eyiladigan yoki boshqa pishiriqlarga ta’m beradigan asosiy ozuqa vazifasini o‘tagan.
Yana bir an’anaviy tayyorlash usuli bu mevalarni o‘z sharbatida dimlab pishirishdir. Bunda yangi uzilgan, pishib etilgan mevalar ozgina suv va tog‘rayhon yoki yalpiz kabi xushbo‘y o‘tlar bilan birga past olovda, og‘zi mahkam yopilgan idishda dimlangan. Bu usul mevaning tabiiy shakli va barcha foydali vitaminlarini saqlab qolishga imkon bergan. Shuningdek, xamirli taomlar tarkibida ham ushbu mevaning quritilganidan keng foydalanilgan. Masalan, qadimiy ugra yoki palov turlariga xushbo‘ylik va o‘zgacha ta’m berish uchun quritilgan meva bo‘laklari qo‘shib yuborilgan. Ushbu pishirish usullari bugungi kunda ham ba’zi chekka qishloqlarda, qadimiy an’analarni saqlab qolgan oilalarda qo‘llanilib kelinmoqda va ular haqiqiy o‘zbekona mehmondorchilikning ramzi hisoblanadi.
Shirinliklar va Cho‘zma Halvolar Tarkibidagi Meva Sehri
O‘zbek taomnomasi shirinliklar borasida dunyodagi eng boy oshxonalardan biri sanaladi. Halvoning turli xillari, nisholda, novvot kabi tansiq ne’matlar qatorida anjirli halvolar ham alohida o‘rin egallaydi. Halvopazlik san’atida ushbu mevani qo‘llash o‘ziga xos yondashuvni talab etadi. Quritilgan meva mayda qilib tuyilib yoki go‘shtmaydalagichdan o‘tkazilib, un va yog‘ bilan birga qovurilgan massaga qo‘shilgan. Bunday shirinlik nafaqat nihoyatda lazzatli, balki nihoyatda to‘yimli ham bo‘lgan. Cho‘zma halvolarni tayyorlashda esa meva shinnisi asosiy xomashyo bo‘lib xizmat qilgan, bu esa shirinlikka tabiiy cho‘ziluvchanlik va o‘ziga xos to‘q oltin rang baxsh etgan. Ushbu yeguliklar asosan yirik bayramlar, to‘ylar va sayillar arafasida ko‘plab tayyorlangan va uzoq masofalarga sayohatga chiquvchi karvonlar uchun eng asosiy quvvat manbai bo‘lgan.
Meva urug‘larining qirsillashi va mayin eti shirinlik tarkibida ajoyib kontrast yaratadi. Pazandalar bu xususiyatni juda qadrlashgan, shuning uchun ham uni yong‘oq va bodom bilan uyg‘unlashtirib, o‘ziga xos murakkab desertlar yaratishgan. Masalan, mevaning ichiga maydalangan mag‘izlar to‘ldirilib, so‘ngra sharbatda qaynatilgan shirinliklar shohona dasturxonlarning ko‘rki bo‘lgan. Ushbu shirinliklarni iste’mol qilish madaniyati ham o‘ziga xos bo‘lib, ular odatda achchiq ko‘k choy yoki xushbo‘y giyohlar damlamasi bilan birga tortilgan, bu esa shirinlikning o‘tkir ta’mini muvozanatlashga yordam bergan.
Go‘shtli va Parrandachilik Ovqatlarida Meva Sharbatining Uyg‘unligi
O‘zbek oshxonasida mevalarni go‘shtli taomlar bilan birga pishirish an’anasi qadimiy tarixga ega bo‘lsa-da, bugungi kunda bu usul biroz unutilgan. Biroq, anjir milliy taomlar ro‘yxatida go‘sht bilan eng yaxshi kelishadigan mevalardan biri hisoblanadi. Meva tarkibidagi tabiiy kislotalar va fermentlar go‘sht tolalari, ayniqsa dori-darmonli qo‘y go‘shti yoki qattiqroq mol go‘shtini yumshatish xususiyatiga ega. Qadimda mol yoki kiyik go‘shtidan tayyorlanadigan dimlamalarga bir necha dona yangi yoki quritilgan meva qo‘shib yuborilgan. Bu jarayonda meva to‘liq erib, quyuq, to‘q va shirin-nordon qaylaga aylangan, go‘sht esa nihoyatda mayin va og‘izda eriydigan holatga kelgan. Parranda go‘shti, xususan o‘rdak va g‘oz go‘shtini tayyorlashda ham ushbu meva va uning sharbatidan keng foydalanilgan, chunki u parrandaning ortiqcha yog‘lilik hissini neytrallagan.
Bunday ovqatlarning pishish jarayoni juda sekin, odatda past olovda yoki cho‘g‘da amalga oshirilgan. Go‘sht mevaning xushbo‘y hidini va shirinligini o‘ziga singdirib, butunlay yangicha va betakror lazzat kasb etgan. Ushbu pazandalik uslubi hozirgi kunda ham ba’zi gurmanlar va milliy taomlar tadqiqotchilari tomonidan qayta tiklanmoqda. Bu kabi ovqatlar odatda maxsus mehmonlar uchun yoki shifobaxsh taom sifatida tayyorlanadi, chunki u nafaqat mazali, balki hazm bo‘lishi ham juda oson bo‘ladi. Meva sharbatining go‘sht hidi bilan uyg‘unlashuvi natijasida hosil bo‘ladigan qayla o‘zbek oshpazlik san’atining eng yuqori cho‘qqilaridan biri hisoblanadi.
Anjir Shinni va Murabbolarining Tayyorlanish Sirlari
O‘zbek uy bekalarining yoz va kuz oylaridagi eng asosiy yumushlaridan biri bu qishga zaxira tayyorlashdir. Bu zaxiralar ichida anjirdan tayyorlanadigan murabbo va shinnilar eng qadrli va tansiq hisoblanadi. Murabbo tayyorlash uchun mevaning navi va pishib etilish darajasi to‘g‘ri tanlanishi shart. Odatda, murabbo uchun juda yumshab ketmagan, butun va pishiq mevalar tanlab olinadi. Oshpazlik sirlaridan biri shundaki, mevalar qaynash jarayonida ezilib ketmasligi uchun ular avval shakarga belanib, bir necha soat davomida o‘z sharbatini chiqarishi kutiladi. Shundan so‘ng, murabbo bir necha bosqichda, ya’ni qisqa muddat qaynatib, so‘ngra butunlay sovutish usulida pishiriladi. Bu usul mevalarning butun qolishini va shaffof, xuddi qahraboddek tovlanishini ta’minlaydi.
Shinni tayyorlash esa butunlay boshqacha yondashuvni talab qiladi. Shinni uchun asosan juda pishib ketgan, hatto daraxtida biroz so‘ligan eng shirin mevalar ishlatiladi. Ular yaxshilab ezilib, sharbati siqib olinadi va hech qanday shakar qo‘shilmagan holda, juda past olovda soatlab qaynatiladi. Sharbat tarkibidagi suv bug‘lanib ketgach, idishda quyuq, cho‘ziluvchan va quyuq jigarrang suyuqlik qoladi. Shinni tayyor bo‘lganini bilish uchun uning bir tomchisi likopchaga tomiziladi, agar tomchi yoyilib ketmasa, demak mahsulot tayyor. Bu ne’mat qish mavsumida shamollashning oldini oluvchi, qonni ko‘paytiruvchi va immunitetni oshiruvchi eng shifobaxsh vosita sifatida har bir xonadonda saqlangan.
Xamirli Pishiriqlar va Tandir Nonlarida Meva Qo‘llanilishi
O‘zbek xalqining non mahsulotlariga bo‘lgan hurmati cheksizdir va milliy novvoychilik san’atida mevali qo‘shimchalardan foydalanish uzoq tarixga ega. Xususan, anjir bo‘laklari qo‘shilgan xamirli pishiriqlar va tandir nonlari alohida mazasi bilan ajralib turadi. Qadimda non xamiriga quritilgan meva talqoni qo‘shilgan yoki nonning o‘rtasiga meva bo‘laklaridan iborat mag‘iz joylashtirilgan. Tandirning qaynoq tafti ostida non pishayotganda, uning ichidagi meva sharbati chiqib, nonning xamiriga singib ketgan. Bunday nonlar oddiy nonlardan farqli olaroq, o‘ziga xos shirin ta’m va xushbo‘ylikka ega bo‘lgan hamda uzoq vaqt davomida qotib qolmasdan mayinligini saqlagan.
Bundan tashqari, an’anaviy o‘zbek pishiriqlari, masalan, qatlama yoki patirlarning ichiga ham mevali qiymalar solingan. Yangi meva ezilib, ozgina yong‘oq bilan aralashtirilgan va yoyilgan xamir qatlamlari orasiga surtilgan. So‘ngra non yog‘da yoki tandirda pishirilgan. Bu kabi pishiriqlar odatda to‘ylarda kelin-kuyovlar dasturxoniga yoki aziz mehmonlar poyiga tortilgan. Xamirning sho‘rdang va yog‘li ta’mi bilan mevaning shirin-nordon mazasi o‘rtasidagi muvozanat inson ta’m bilish a’zolariga mutlaqo unutilmas zavq bag‘ishlaydi. Bugungi kunda ham ushbu novvoychilik an’analari zamonaviy novvollar va qandolatchilar tomonidan qayta jonlantirilib, yangicha ko‘rinishlarda iste’molchilarga taqdim etilmoqda.
Farg‘ona Vodiysi va Buxoro Pazandachilik Maktablarining O‘ziga Xosligi
O‘zbekistonning turli viloyatlarida o‘ziga xos oshpazlik maktablari shakllangan bo‘lib, ularning mevalarga bo‘lgan yondashuvi ham turlichadir. Farg‘ona vodiysi o‘zining serhosil bog‘lari va shirin anjirlari bilan mashhur bo‘lgani sababli, bu yerda ushbu meva ishtirokidagi pishiriqlar va shirinliklar xilma-xildir. Vodiylik pazandalar mevani asosan yangi uzilgan holatida qayta ishlashga, uning tabiiy nordonligini saqlab qolishga harakat qilishadi. Bu yerda tayyorlanadigan murabbolarga ko‘pincha limon sharbati yoki ozgina yalpiz qo‘shiladi, bu esa tayyor mahsulotga o‘zgacha tetiklashtiruvchi ta’m beradi. Farg‘ona maktabida anjirli palov yoki go‘shtli dimlamalarning o‘ziga xos retseptlari mavjud bo‘lib, ular ko‘proq oilaviy va bayramona dasturxonlar uchun mo‘ljallangan.
Buxoro pazandachilik maktabi esa o‘zining qadimiyligi va murakkab ta’mlar uyg‘unligi bilan ajralib turadi. Buxorolik ustalar quritilgan mevalar bilan ishlashda katta mahoratga ega. Bu yerda anjir asosan ziravorlar, masalan, dolchin, chinnigul va zanjabil bilan birgalikda pishiriladi. Buxoro shirinliklari tarkibida meva shinnisi go‘yo asallik vazifasini bajaradi va u mashhur Buxoro halvolarining asosini tashkil etadi. Shuningdek, bu qadimiy shaharda mevali qaylalar bilan birga tortiladigan go‘shtli xöraklar ham juda mashhur bo‘lib, ular tayyorlanish jarayonining uzoqligi va ta’mining chuqurligi bilan xorijiy sayyohlarni hayratga solib keladi. Har ikki maktabning ham o‘z sirlari bor va ular o‘zbek pazandalik madaniyatining boy va rang-barang ekanligini ko‘rsatadi.
Meva Navlarining Oshpazlikdagi Ahamiyati va Tanlash Mezonlari
Har qanday mukammal taomning asosi to‘g‘ri tanlangan xomashyodir. Anjirdan tayyorlanadigan milliy pishiriq va taomlarda ham mevaning navi hal qiluvchi rol o‘ynaydi. O‘zbekiston hududida asosan sariq (yoki oq) va qora (binafsharang) anjir navlari keng tarqalgan. Sariq anjir navi o‘zining yuqori shirinligi va mayin po‘sti bilan ajralib turadi. Bu nav shinni, halvo va quyuq sharbatlar tayyorlash uchun eng mos keladi, chunki uning tarkibidagi tabiiy shakar miqdori juda yuqori bo‘lib, qaynatish jarayonida chiroyli karamel rangini beradi. Shuningdek, sariq anjir o‘z sharbatida dimlab pishiriladigan desertlar uchun ham ajoyib tanlovdir.
Qora yoki binafsharang anjir navi esa biroz qalinroq po‘stloqqa va o‘ziga xos nordon-shirin ta’mga ega. Bu xususiyati tufayli u murabbo tayyorlash uchun juda qo‘lay, chunki qaynatilganda meva o‘z shaklini yaxshi saqlab qoladi va ezilib ketmaydi. Eng muhimi, qora anjir go‘shtli taomlar, parrandachilik mahsulotlari va quyuq qaylalar tarkibida ishlatish uchun ideal hisoblanadi. Uning tarkibidagi fermentlar go‘shtni yumshatish bilan birga, taomga ortiqcha shirinlik bermasdan, uning mazasini boyitadi. Oshpazlar meva tanlashda uning hidiga ham katta e’tibor berishadi; chinakam pishgan meva o‘zidan yoqimli va shirin ifor taratishi kerak, har qanday nordon yoki achigan hid mevaning sifatsizligidan dalolat beradi.
Zamonaviy Restoran San’atida Anjirli Milliy Taomlarning Qayta Tug‘ilishi
So‘nggi yillarda butun dunyoda, jumladan, O‘zbekistonda ham milliy gastronomiyani qayta anglash va unga zamonaviy tus berish tendensiyasi kuzatilmoqda. Anjir milliy taomlar yo‘nalishi ham bundan mustasno emas. Zamonaviy o‘zbek shef-pazandalari qadimgi retseptlarni o‘rganib, ularni bugungi kunning yuqori darajadagi restoran talablariga moslashtirmoqdalar. Ilgari faqat uylarda yoki chekka qishloqlarda tayyorlangan mevali go‘shtli taomlar bugun hashamatli restoranlarning eng sara ovqatlari qatoridan joy olmoqda. Masalan, anjir qaylasi bilan tortiladigan qo‘y qovurg‘alari yoki meva shinnisi surtilgan holda tandirda pishirilgan o‘rdak go‘shti gurmanlarning eng sevimli taomlariga aylangan.
Bu jarayonda taomning nafaqat ta’mi, balki vizual ko‘rinishi, ya’ni tortilishi ham o‘zgacha ahamiyat kasb etmoqda. Minimalizm va milliy an’analar uyg‘unligi asosida bezatilgan likopchalarda yangi va quritilgan meva bo‘laklari o‘ziga xos bezak vazifasini o‘taydi. Shuningdek, anjirli desertlar sohasida ham katta yangiliklar qilinmoqda; milliy halvo va shinnilar zamonaviy muzqaymoqlar, musslar va pishiriqlar bilan birgalikda taqdim etilmoqda. Bu kabi innovatsiyalar o‘zbek milliy oshxonasining xalqaro maydondagi nufuzini oshirishga va chet ellik mehmonlarga yurtimizning pazandalik salohiyatini yangi tomondan ko‘rsatishga xizmat qilmoqda.
Sog‘liq uchun Foydalari va Parhezbop Xususiyatlari
Meva tarkibidagi boy kimyoviy elementlar uni nafaqat mazali ozuqa, balki haqiqiy salomatlik manbaiga aylantiradi. Milliy taomlar tarkibida ushbu mevani muntazam iste’mol qilish inson organizmi uchun juda ko‘p foydali xususiyatlarga ega. Avvalambor, u kletchatkaga (o‘simlik tolalariga) nihoyatda boy bo‘lib, bu ovqat hazm qilish tizimining ishini yaxshilaydi, ichaklar faoliyatini normallashtiradi va og‘ir go‘shtli taomlardan keyin paydo bo‘ladigan noqulaylik hissini bartaraf etadi. Shuning uchun ham o‘zbek oshpazlari yog‘li va quyuq ovqatlardan soatlab keyin mevali desertlarni yoki shinnilarni tortishgan, bu an’ana chuqur tibbiy asosga ega.
Bundan tashqari, anjir tarkibida kaliy, magniy va temir moddalari ko‘p miqdorda mavjud. Kaliy va magniy yurak-qon tomir tizimini mustahkamlaydi, qon bosimini tartibga soladi va yurak mushaklarining yaxshi ishlashini ta’minlaydi. Temir moddasi esa qon tarkibidagi gemoglobin darajasini oshirib, kamqonlikning (anemiya) oldini oladi. Meva tarkibidagi tabiiy shakar (fruktoza va glyukoza) miyaga tezda quvvat yetkazib beradi, charchoqni oladi va asab tizimini tinchlantiradi. Parhez tutuvchilar va sog‘lom turmush tarziga rioya qiluvchilar uchun ushbu meva sun’iy shakar o‘rnini bosuvchi eng yaxshi tabiiy muqobildir. Uning tarkibidagi antioksidantlar organizmni zararli moddalardan tozalaydi va qarish jarayonlarini sekinlashtiradi, bu esa uni har bir insonning kundalik ratsioniga kiritish uchun yetarli sabab bo‘la oladi.
Bayram va Marosim Dasturxonlarida Anjirning Mifologik va Ramziy Ma’nosi
O‘zbek xalqining urf-odatlari va marosimlarida har bir element, jumladan, dasturxonga tortiladigan taomlar ham chuqur ramziy ma’noga ega. Anjir qadimdan to‘kin-sochinlik, baraka, unumdorlik va shirin hayot ramzi hisoblangan. Sharq mifologiyasida ushbu daraxt muqaddas sanalib, uning hosili jannat mevalari qatorida tilga olinadi. Shu sababli ham, to‘y va nikoh marosimlarida yangi turmush qurayotgan yoshlarning hayoti shirin va baxtli bo‘lsin, degan niyatda dasturxonning to‘riga anjir murabbosi yoki shinnisi qo‘yilgan. Kelin salomi marosimlarida ham kelinning yaqinlariga ushbu shirinliklardan ulashish odat tusiga kirgan.
Navro‘z bayrami — tabiatning uylanishi va yangi yil boshlanishi kunlarida ham anjirdan tayyorlangan yeguliklar dasturxon ko‘rki bo‘ladi. Bu kunlarda qishdan qolgan quritilgan mevalar suvi (xushbo‘y sharbatlar) tayyorlanib, kelgan mehmonlarga tarqatiladi. Bu meva insonlar o‘rtasidagi mehr-oqibatni mustahkamlash ramzi hamdir; qadimda qo‘ni-qo‘shnilar bir-birlarining xonadonlariga o‘zlari tayyorlagan tansiq murabbolardan ulashishgan. Bunday an’analar xalqning o‘zaro birdamligini, urf-odatlarga bo‘lgan sadoqatini ko‘rsatadi va milliy taomlarning shunchaki eyish-ichish vositasi emas, balki katta madaniy va ma’naviy ahamiyatga ega bo‘lgan qadriyat ekanligini isbotlaydi.
Qishki Zaxira: Quritilgan Meva va Shinni Saqlash Madaniyati
Qadimiy O‘zbekistonda hosilni qish mavsumiga asrab-avaylash o‘ziga xos san’at darajasiga ko‘tarilgan edi. Anjir nihoyatda mayin va tez buziluvchan meva bo‘lgani uchun uni quritish jarayoni alohida e’tibor va bilim talab qilgan. Mevalar daraxtida to‘liq pishib, o‘z sharbati bilan to‘yinganidan so‘ng, oftobning bevosita nurlari ostida emas, balki soyali va shamol yaxshi aylanadigan maxsus xonalarda yoki bostirmalar ostida quritilgan. Bu usul mevaning rangi qorayib ketmasdan, chiroyli sarg‘ish-oltin tusda qolishini va ichidagi mayinlik saqlanib qolishini ta’minlagan. Quritilgan mevalar keyinchalik maxsus mato qoplarga yoki loydan yasalgan xumchalarga joylanib, quruq va salqin joylarda saqlangan.
Shinni va murabbolarni saqlash ham o‘z qoidalariga ega bo‘lgan. Mis yoki loy idishlarda tayyorlangan shinnilarning og‘zi mum yoki maxsus xamir bilan germetik yopilgan, bu esa havo kirishini butunlay to‘sib, mahsulotning yillab buzilmasdan turishiga imkon bergan. Qishning qahraton kunlarida bu zaxiralar xonadon a’zolari uchun eng asosiy darmondori va shirinlik manbai bo‘lib xizmat qilgan. Ushbu saqlash madaniyati asrlar davomida sinovdan o‘tib, bugungi kunda ham qishloq joylarda o‘z qiymatini yo‘qotmagan holda qo‘llanilib kelmoqda va tabiat in’omlaridan oqilona foydalanishning yorqin namunasidir.
O‘zbek Milliy Pazandachiligining Kelajagi va Anjirning O‘rni
Bugungi tez o‘zgarayotgan globallashuv davrida milliy o‘ziga xoslikni va ko‘p asrlik an’analarni saqlab qolish har qachongidan ham muhimroq vazifaga aylanib bormoqda. O‘zbek milliy oshxonasi o‘zining boyligi va rang-barangligi bilan dunyoga mashhur bo‘lsa-da, uning tarkibidagi ko‘plab qadimgi yo‘nalishlar, xususan, anjir ishtirokidagi an’anaviy ovqatlar va shirinliklar unutilish xavfi ostida turibdi. Kelajak avlodlarga ushbu boy merosni butunligicha yetkazish uchun maktablarda, oshpazlik akademiyalarida va oilalarda qadimgi retseptlarni o‘rgatish, ularni qayta tiklash ishlariga jiddiy e’tibor qaratish lozim. Anjir milliy taomlar tizimi o‘zining tabiiyligi va inson sog‘lig‘iga bo‘lgan yuksak foydasi bilan kelajak taomnomalarida ham munosib o‘rin egallashga to‘liq haqlidir.
0 Comments