Tong otmasdan, osmonda hali yulduzlar yonib turgan paytda uyg‘onib ketdim. Qarshimda derazadan kirib kelayotgan ilk zarrin quyosh nurlari emas, balki ko‘nglimdagi bir his – bomdod namozini o‘qish istag‘i edi. Har safar shu tong otishi bilan birgalikda keladigan bu his, meni ichimdan bir narsaga undaydi. Xuddi bir kuch meni uyg‘otib, bu dunyodagi eng ezgu ishga da’vat etayotgandek. Sizda ham shunday bo‘lganmi?
Aslida, bizning kunlik hayotimizdagi eng muhim voqealardan biri bu namoz vaqtlarining kirib kelishidir. Bu shunchaki kunning ma’lum bir vaqtini egallovchi bir hodisa emas, balki butun bir hayotimizning tartibini belgilab beruvchi, bizni Yaratganimizga bog‘lab turuvchi bir rishtadir. Har bir namoz vaqti bizga bir imkoniyat, bir eslatma – hayotning qisqa ekanligini, dunyoviy ishlardan ko‘ra ko‘proq ahamiyatli narsalar borligini yodimizga soladi.
Kun tartibining ma’naviy markazi
Ko‘pchilik uchun kunning qanday boshlanishi, uning qanday davom etishi muhim. Ammo bu tartibni belgilashda biz ko‘pincha dunyoviy ishlarga, ishga borishga, oila tashvishlariga ko‘proq e’tibor qaratamiz. Lekin aslida, kunimizni yanada barakali va mazmunli qilishning eng oson yo‘li – namoz vaqtlariga amal qilishdir. Bomdod bilan boshlangan kun, albatta, boshqacha bo‘ladi. Xuddi bir toza suv bilan yuvilgan kabi, ruhimiz ham poklanadi, ko‘zimiz ham ravshanlashadi. Keyin esa peshin, asr, shom, xufton… Har bir namoz vaqti bizga bir lahzalik tanaffus, bir chuqur nafas olish imkonini beradi. Bu vaqtlar, bizni tezkor dunyoda bir oz to‘xtab, o‘zimizga, qalbimizga nazar solishga undaydi.
Shu o‘rinda bir narsani aytib o‘tmoqchiman: ko‘pincha odamlar namozni qandaydir og‘ir yukdek qabul qilishadi. “Ishim ko‘p”, “vaqt yo‘q”, deb bahona topishadi. Lekin aslida, agar biz kunimizni namoz vaqtlariga moslashtirsak, hayotimiz yanada tartibli va samarali bo‘lib qoladi. Masalan, peshin namozini o‘qish uchun ajratilgan 15-20 daqiqa, sizning ish unumdorligingizni pasaytirmaydi, aksincha, miyangizni charchoqdan xoli qilib, yangi kuch bilan ishlashingizga yordam beradi.
Urf-odatlar va oilaviy an’analar
Namoz vaqtlariga rioya qilish nafaqat shaxsiy ibodat, balki oilaviy va ijtimoiy hayotimizning ham ajralmas qismiga aylangan. Ko‘p oilalarda, ayniqsa, katta shaharlarda ham, hali ham bomdod namoziga birgalikda turish odati saqlanib qolgan. Bu juda go‘zal an’ana. Bolalar kichikligidanoq namozni, uning vaqtlarini o‘rganadi, otasi yoki onasi bilan birga turib ibodat qiladi. Bu esa ularda yoshlikdan ibodatga mehr uyg‘otadi, ota-onaga hurmatni mustahkamlaydi. Axir, birgalikda o‘qilgan namozning fayzi boshqacha-da, to‘g‘rimi?
Men o‘zim ham shunga guvoh bo‘lganman: ba’zi oilalarda shom namozini o‘qishdan oldin, oila a’zolari bir dasturxon atrofida yig‘ilib, kun davomida bo‘lib o‘tgan voqealarni suhbatlashishadi. Bu nafaqat ibodatni birgalikda bajarish, balki oilaviy aloqalarni mustahkamlashning ham bir usuli. Bu kabi kichik odatlar, bizning ma’naviyatimizni, urf-odatlarimizni avloddan-avlodga o‘tib borishiga xizmat qiladi. Afsuski, ba’zi zamonaviy oilalarda bu qadriyatlar yo‘qolib ketayotganini ham ko‘ryapmiz. Bu esa, haqiqatan ham, achinarlidir.
Va’da qilingan vaqt – poklanish va taskin
Har bir namoz vaqti biz uchun bir va’dadir. Bu va’da, avvalo, o‘zimizga – bizni yaratgan Zotga bo‘lgan itoatimizni namoyon etish vaqti keldi, degan va’da. Ikkinchidan, bu bizga dunyoning g‘avg‘osidan bir lahza chekinib, ichki olamimizga quloq solish imkonini beradi. Namoz – bu shunchaki harakatlar majmuasi emas, bu qalban Xudoga murojaat qilish, U bilan muloqot qilishdir. Har safar sajda qilganimizda, biz o‘zimizni Yaratganga eng yaqin his etamiz. Bu his, dunyodagi hech qanday moddiy ne’mat bilan o‘lchab bo‘lmaydigan taskin beradi.
Namoz vaqtlariga rioya qilish bizga nafaqat ma’naviy, balki ruhiy va jismoniy jihatdan ham foyda keltiradi. Kun davomida muntazam ravishda o‘qiladigan besh vaqt namoz, organizm uchun ham bir turdagi mashq vazifasini o‘taydi. Har bir ruknning bajarilishi – turish, egilish, sajda qilish – mushaklarimizni harakatga keltiradi, qon aylanishini yaxshilaydi. Bu haqda ko‘p gapirish mumkin, lekin eng muhimi – bu ibodat bizni har qanday yomonlikdan, gunohdan saqlaydi, qalbiga poklik va halovat baxsh etadi.
Shunday ekan, aziz o‘quvchilar, keling, kunimizni namoz vaqtlariga moslab, hayotimizni yanada mazmunli va barakali qilaylik. Bu nafaqat bizning o‘zimizga, balki oilamizga, jamiyatimizga ham foyda keltiradi. Har bir namoz vaqti – bu Yaratganning bizga bergan bir ne’mati, uni qadrlash bizning burchimizdir.
0 Comments