AQSHning arzon aviakompaniyalaridan biri – Spirit Airlines, Tramp ma’muriyatidan 500 million dollar miqdorida yordam ololmagach, o‘z faoliyatini butunlay to‘xtatishga majbur bo‘ldi.
Aviakompaniya AQSH hukumati bilan moliyaviy yordam bo‘yicha muzokaralar olib borayotgan edi, bu kelishuv uni bankrotlikdan qutqarishi mumkin edi.
Ammo muzokaralar natijasiz yakunlandi va shanba kuni aviakompaniya o‘z veb-saytida “katta umidsizlik bilan” faoliyatini “tartibli ravishda, zudlik bilan to‘xtatishni boshlaganini” e’lon qildi.
Spirit Airlines so‘nggi yillarda ikkinchi marta bankrotlik yoqasiga kelgan edi, biroq AQSH-Isroilning Erondagi urushi natijasida reaktiv yoqilg‘i narxlarining keskin oshishi uni butunlay cho‘ktirdi.
Spirit Airlines’ning barcha kelgusi reyslari bekor qilindi.
Shanba kungi bayonotda aviakompaniya kredit yoki debet karta orqali sotib olingan chiptalar uchun pullarni avtomatik ravishda asl to‘lov usuliga qaytarishini ma’lum qildi.
Sayyohlik agentliklari orqali chipta sotib olgan yo‘lovchilar pulni qaytarish uchun bevosita agentlikka murojaat qilishlari kerak.
Vaucher, kredit, aviakompaniya ballari yoki boshqa usullar bilan chipta sotib olganlarga tovon puli keyinroq, bankrotlik sud jarayoni orqali aniqlanadi.
Aviakompaniya, afsuski, bekor qilingan sayohatlar bilan bog‘liq favqulodda mehmonxona xarajatlari yoki boshqa reyslar kabi qo‘shimcha xarajatlarni qoplab bera olmasligini bildirdi.
Spirit Airlines’ning mijozlarga xizmat ko‘rsatish bo‘limi shanba kuni ertalabdan ishlamayapti, ammo savollari bor mijozlar aviakompaniyaning da’volar bo‘yicha agentiga murojaat qilishlari mumkin.
Aviakompaniyaning birdaniga yopilishi ba’zi chipta egalarini qiyin ahvolga solib qo‘ydi.
Spirit mijozlaridan biri Yash Kotxari BBC’ning AQSHdagi hamkori CBS News’ga shanba kuni mahalliy vaqt bilan soat 05:45 (Grinvich bo‘yicha 09:45) da parvoz qilish uchun Filadelfiya xalqaro aeroportiga kelganida aviakompaniyaning yopilganini bilganini aytdi.
“Elektron pochta soat ertalab 1 da kelgan, shuning uchun men bexabar edim”, dedi Kotxari.
Yoqilg‘i xarajatlari aviakompaniyaning umumiy xarajatlarining 40 foizini tashkil qilishi mumkin. Fevral oyi oxirida AQSH va Isroil hujumlari boshlanganidan beri reaktiv yoqilg‘i narxi ikki baravar oshdi.
Raymond Jeyms investitsiya bankining aviakompaniyalar bo‘yicha tahlilchisi Savanti Sitning so‘zlariga ko‘ra, Eron urushidan keyin reaktiv yoqilg‘i narxlarining keskin oshishi Spirit uchun “so‘nggi mix” bo‘ldi.
BBC’ga bergan intervyusida Sit, aviakompaniya 2024-yildagi bankrotlik jarayonida zarur bo‘lgan tub o‘zgarishlardan qochganini aytdi.
Spirit o‘zining joriy bankrotlik jarayonida zarur o‘zgarishlarni amalga oshirayotgan edi, u taklif qilayotgan reyslar sonini va egalik qilayotgan samolyotlar sonini qisqartirgan edi, dedi u.
Ammo uning yil oxirigacha omon qolish qobiliyati Eron urushidan oldin ham shubhali edi, deya qo‘shimcha qildi Sit.
“Agar yoqilg‘i bilan bog‘liq vaziyat bo‘lmaganida, ular yozgacha yaxshi bo‘lishardi, yozdan keyin ham vaziyat noaniq bo‘lar edi”.
Ba’zi aviakompaniyalar xarajatlarni qoplash uchun reyslarni qisqartirmoqda, boshqalari esa chipta narxlarini oshirmoqda. Shu bilan birga, Xalqaro Energetika Agentligi (IEA) rahbari Yevropada reaktiv yoqilg‘i olti hafta ichida tugashi mumkinligidan ogohlantirdi.
Aprel oyi oxirida Spirit Tramp ma’muriyati bilan tuzilgan qutqaruv kelishuvi yaqin orada yakunlanishiga ishonchi komil edi.
Ammo bu kelishuv barbod bo‘lgach, juma kuni Tramp CBS’ga aviakompaniyaga faoliyatini davom ettirish uchun “yakuniy taklif” berilganini aytdi.
AQSH hukumati aviakompaniyaning 90 foizigacha egalik qilishini nazarda tutgan avvalgi reja Uoll-strit, Kapitoliy va hatto Tramp kabinetining bir a’zosi tomonidan qattiq qarshilikka uchradi. Transport vaziri Shon Daffi Reuters’ga qutqaruv “yomon pulga yaxshi pul sarflash” bilan barobar bo‘lishini aytdi.
Mənbə: BBC News
