Shu hafta boshida Isroil ishg‘oli ostidagi Sharqiy Quddusda fransuz rohibasiga hujum qilingani aks etgan dahshatli kadrlar tarqaldi. Unda diniy yahudiy erkak rohibani orqasidan itarib yuborgani, natijada ayolning boshi toshga urilgani ko‘rinadi.
Hujum qilgan shaxs, yahudiy kipa va tzitzit (diniy shoda) taqqan holda, dastlab voqea joyidan ketib, keyin yerda yotgan rohibani tepish uchun qaytib kelgan. Bu voqea Quddusning Eski shahrida yahudiy ekstremistlari tomonidan nasroniy ruhoniylari va ziyoratchilariga nisbatan tazyiqlar kuchaygan bir paytda sodir bo‘ldi.
Isroil politsiyasi irqiy adovat asosidagi hujumda gumonlanib, 36 yoshli erkakni hibsga oldi, ammo hozircha unga hech qanday ayblov qo‘yilmagan. Rohiba tadqiqotchi bo‘lgan Fransiya Injil va Arxeologiya maktabi direktori Oliyver Pokiyon X (sobiq Twitter) sahifasida ayol seshanba kuni kechqurun "sababsiz hujum qurboni" bo‘lganini yozdi.
"Biz bu mazhablararo zo‘ravonlik harakatini qattiq qoralaymiz va rasmiylardan tezkor va qatʼiy choralar ko‘rishni kutamiz", deya qo‘shimcha qildi u. Isroil politsiyasi chorshanba kuni gumonlanuvchini hibsga olib, uning qo‘liga kishan solingan videosini eʼlon qildi.
Politsiya o‘zining ijtimoiy tarmoqlardagi ingliz tilidagi bayonotida "ruhoniylar va diniy jamoalar aʼzolariga qilingan har qanday hujumga o‘ta jiddiy munosabatda bo‘lishini va zo‘ravonlikning barcha harakatlariga nisbatan murosasiz siyosat olib borishini" bildirdi. Rohibaning yuzida ko‘kargan joylari aks etgan fotosurat ham eʼlon qilindi.
Fransiyaning Quddusdagi konsulligi "tajovuzni" qattiq qoralashini maʼlum qildi. Keyin Isroil Tashqi ishlar vazirligi X sahifasida shunday yozdi: "Bu sharmandali harakat Isroil asoslangan va sodiq qolgan hurmat, birga yashash va diniy erkinlik qadriyatlariga to‘g‘ridan-to‘g‘ri zid keladi."
"Isroil barcha eʼtiqodlar uchun din erkinligi va ibodat erkinligini himoya qilishga, shuningdek, Quddus har bir jamoa xavfsizlik va qadr-qimmat bilan yashashi, ibodat qilishi va o‘z eʼtiqodini amalga oshirishi mumkin bo‘lgan shahar bo‘lib qolishini taʼminlashga qatʼiy sodiqdir", deya qo‘shimcha qildi vazirlik.
Rohibaga qilingan hujumning zo‘ravonligi g‘ayrioddiy bo‘lsa-da, so‘nggi bir necha yilda Quddusning Eski shahrida diniy yahudiylarning nasroniy diniy kiyimlari yoki ramzlarini kiyganlarga tupurish va tajovuzkorona harakat qilish holatlari muntazam ravishda kuzatilgan. Cherkov mulklari buzilgan va ko‘chmanchilarning egallab olishi natijasida keskin nizolar ham yuzaga kelgan. Cherkov rahbarlari Isroilni o‘zlarining muqaddas joylaridagi status-kvoni – mulkchilik va masʼuliyat bo‘yicha uzoq yillik kelishuvlarni o‘zgartirishga urinishda ayblamoqda.
Quddusda joylashgan va Muqaddas Zaminda dinlararo munosabatlarni yaxshilashga qaratilgan Rossing markazining 2025-yilgi hisobotida "nasroniylikka nisbatan ochiq adovatning so‘nggi paytlarda kuchayishi" tasvirlangan bo‘lib, bu "qutblanishning davomiy chuqurlashishi va ultra-millatchi siyosiy tendensiyalar" bilan bog‘liq.
Mart oyida Isroil politsiyasi Quddusdagi Rim-katolik cherkovining yuqori martabali rahbari Palm yakshanbasida Muqaddas Qabr cherkoviga shaxsiy marosim uchun kirishiga to‘sqinlik qilganidan so‘ng xalqaro miqyosda norozilik avj oldi. Lotin Patriarxati bu "asrlardan beri birinchi marta" sodir bo‘lganini aytdi. Politsiya Eron urushi paytida xavfsizlik nuqtai nazaridan harakat qilganini bildirdi. Biroq, o‘sha paytdagi cheklovlar kichik yig‘ilishlarga ruxsat bergan edi.
O‘tgan oyda Isroil askarining janubiy Livandagi nasroniy maronit qishlog‘ida Isoning haykalini bolg‘a bilan urayotgan tasviri internetda tarqalib, yana bir bor g‘azabga sabab bo‘ldi. Isroil rasmiylari uzr so‘radi va bu ishga aloqador ikki Isroil askari 30 kunlik harbiy hibsga hukm qilinib, jangovar vazifadan chetlatildi.
Rohibaga qilingan hujum u Quddusning Eski shahar devorlari yaqinidagi Sion tog‘ida joylashgan Cenacle yonidan o‘tayotganida sodir bo‘ldi. Bu joy nasroniylar uchun muqaddas hisoblanadi – ular uni Isoning so‘nggi kechki ovqati bo‘lgan joy deb bilishadi – va yahudiylar uchun esa u Injildagi Dovud shohining qabri hisoblanadi.
Mənbə: BBC News
