Kinematografiya san'ati va fanlari akademiyasi "Oskar" mukofotiga faqat insonlar tomonidan ijro etilgan aktyorlik va yozilgan ssenariylar loyiq deb topilishini ma'lum qildi.
AQSH kino sanoatining eng nufuzli mukofotini nazorat qiluvchi akademiya juma kuni sun'iy intellekt (SI) texnologiyasidan foydalanish kengayib borayotgani sababli filmlar va hujjatli filmlardagi qanday ishlar "Oskar"ga nomzod bo'lishi mumkinligi bo'yicha yangilangan qoidalarni e'lon qildi.
Yangi qoidalarga ko'ra, mukofotga nomzod bo'lish uchun aktyorlik "aniq insonlar tomonidan ijro etilgan" bo'lishi va ssenariy "inson tomonidan yozilgan" bo'lishi shart.
Akademiya bu talablarni "Oskar" qoidalariga kiritilgan "jiddiy" o'zgarish deb atadi.
Mukofotlar faqat "insonlar" tomonidan qilingan aktyorlik va yozuvchilikka berilishi kerakligini aniqlash akademiya uchun yangilikdir.
So'nggi oylarda inson mehnatini almashtirish yoki qayta yaratish uchun SI vositalari va texnologiyalaridan keng foydalanishning sezilarli misollari kuzatildi.
2025-yilda vafot etgan aktyor Val Kilmer yaqinlashib kelayotgan filmda bosh rolni ijro etish uchun SI texnologiyasi yordamida qayta yaratilishi rejalashtirilgan. O'tgan yili Londonda yashovchi aktyor va komediyachi Eline van der Velden "global super yulduzga aylanish" uchun butunlay soxta SI aktyorini yaratganini aytgan edi.
Ikki yil avval Gollivud yozuvchilarini himoya qiluvchi kasaba uyushmasi ish tashlaganida, kurashdagi asosiy masalalardan biri kino va televideniye studiyalarining ssenariylar yozishda SI dan foydalanishi bo'lgan edi.
Shu bilan birga, barcha SI vositalarining asosi bo'lgan katta til modellari (LLM) o'nlab yillar davomida insonlar tomonidan yaratilgan matnlar, rasmlar va videolar asosida o'qitilib, o'z natijalarini ishlab chiqaradi.
Gollivud studiyalari, aktyorlar va mualliflar bir qator SI kompaniyalariga qarshi mualliflik huquqini buzish da'volari bilan sudga murojaat qilishgan.
Biroq, akademiya filmlarda SI dan kengroq foydalanishni taqiqlamadi.
Aktyorlik va yozuvchilikdan tashqari, agar kino ijodkori o'z ishida SI vositalaridan foydalansa, bunday "vositalar nomzodlikka erishish imkoniyatlariga yordam ham bermaydi, zarar ham yetkazmaydi", deb yozadi akademiya.
"Akademiya va har bir bo'lim mukofotlanadigan filmni tanlashda inson ijodiy mualliflikning markazida qanchalik turganini hisobga olgan holda yutuqni baholaydi", deya qo'shimcha qildi tashkilot.
"Agar yuqorida qayd etilgan generativ sun'iy intellektdan foydalanish bo'yicha savollar tug'ilsa, Akademiya foydalanish xususiyati va inson muallifligi haqida qo'shimcha ma'lumot so'rash huquqini o'zida saqlab qoladi."
Texnologiya ko'p yillar davomida kino ijodining bir qismi bo'lib kelgan, kompyuterda yaratilgan tasvirlar (CGI) 1990-yillardan beri keng qo'llaniladi.
CGI asosan qo'lda bajariladigan jarayon, ya'ni filmni yaratish elementlarini insonlar tomonidan bajariladigan va takomillashtiriladigan ish deb hisoblansa-da, SI vositalari odatda oddiy buyruqlar yordamida ishni butunlay avtomatlashtirish uchun mo'ljallangan.
Mənbə: BBC News
